Bękarty Wojny, czyli jak zakończyłem Drugą Wojnę Światową

Quentin Tarantino... Jeszcze przed powstaniem jego najnowszego filmu wielu uznało, że stworzenie nawet quasi-poważnego obrazu na temat wojny to zbyt wiele dla tego specyficznego reżysera. Sam byłem dość zawiedziony ostatnimi dokonaniami "mistrza kiczu i odgrzewanych kotletów", bo ani zrobiony w stylu exploitation "Death Proof" ani romansujący z azjatyckim kinem akcji przydługi "Kill Bill" nie zachwyciły mnie nawet w połowie tak bardzo jak wiejące świeżością (mimo że tą z supermarketu) "Pulp Fiction" czy posępne i brutalne "Wściekłe Psy".

Od "Bękartów" nie oczekiwałem więc wiele, a po przeczytaniu mieszanych recenzji z Cannes, nie oczekiwałem prawie niczego. Trzymałem tylko po cichu kciuki za to, żeby nie było zupełnej klapy. Jakież więc było moje zaskoczenie, gdy tuż po rozsadowieniu się w fotelu kinowym zostałem dosłownie porażony genialną wprost pierwszą sceną na farmie (ewidentne nawiązanie do rzezi McBainsów z "Dawno temu na Dzikim Zachodzie")! Wszelkie obawy w jednej chwili prysły a ja z rozkoszą oddałem się dwuipółgodzinnej filmowej uczcie.

"Bękarty Wojny" to film o Drugiej Wojnie Światowej jakiego nie widzieliście nigdy wcześniej. To jednocześnie bajka, produkt wyobraźni, krwawa filmowa fantazja i moralitet w jednym.

Amerykański wywiad wojskowy wysyła w specjalnej misji do okupowanej przez Nazistów Francji wyselekcjonowaną grupę żydowskich komandosów-straceńców pod dowództwem Aldo "Apacza" Raine'a (Brad Pitt). Ich zadaniem jest sianie przerażenia wśród niemieckich żołnierzy poprzez partyzanckie ataki na co mniejsze oddziały i stosowanie indiańskich metod wojennych, włączając w to skalpowanie zwłok czy wykorzystywanie kija bejsbolowego jako narzędzia wykonywania wyroków śmierci -- w roli kata, czyli "Niedźwiedzia" (Żydo-misia?) z bejsbolem, Eli Roth. Misja jest dość udana, Naziści skamlą i błagają o wybaczenie, a Bękarty świetnie się bawią przy kolejnych udanych nagonkach Ale... jeśli ktoś ma nadzieję, że film koncentruje się na przygodach bandy Pitta, będzie zawiedziony.

Bękarty: "Bear Jew" (Eli Roth), "Apache" (Brad Pitt)

To nie do Pitta, lecz do nikomu wcześniej nie znanego Christophera Waltza, należy ten film. Austriacki aktor telewizyjny kradnie go już na samym starcie, by delektować nas swoją grą aż do samego finału. Walz jest porucznikiem Hansem Landą, zwanym "Łowcą Żydów". Jego głównym zadaniem jest... no cóż... polowanie na Żydów, biedaków ukrywających się na strychach i w zatęchłych piwniczkach ludzi dobrej woli, takich jak poczciwy francuski farmer, którego to Landa nawiedza we wspomnianej już pierwszej scenie filmu. Polowanie i zabijanie -- to dla Landy chleb powszedni. Ale nie jest on bezdusznym urzędnikiem, wykonującym swoją robotę. Przeciwnie -- jest wirtuozem swojego fachu. Zabójczo inteligentny -- zdecydowanie wyróżnia się wśród amerykańskich i niemieckich żołnierzy, przedstawionych przez Tarantino jako prymitywnych półgłówków. Socjolog i psycholog w jednym. Potrafi złamać każdego odpowiednio dobranymi słowami. Mścić się i znęcać psychicznie na tyle zgrabnie, że... nieświadomie zaczynamy czuć do niego sympatię. Szacunek, gniew, okrucieństwo, współczucie -- w krótkiej rozmowie potrafi pokazać wszystkie te uczucia. A robi to tak naturalnie, że nie tylko francuski gospodarz, leczy również my zaczynamy mu wierzyć.

Christoph Waltz jako Landa

Mamy też trzecią bohaterkę, kobietę, następczynię Umy Thurman w roli twardej babki z ludzką twarzą, czyli Mélanie Laurent. Shosanna jest Żydówką, która cudem (czy aby na pewno?) uniknęła śmierci w pierwszej scenie filmu, by uciec do Paryża i przejąć po zmarłej ciotce obsługę dużego kina. Na miejscu poznaje niemieckiego bohatera wojennego, który natychmiast się w niej zakochuje. Nie mamy tu jednak tradycyjnej historii miłosnej. To chyba zresztą jedyny amerykański film o wojnie, w którym brakuje tego nieodzownego, wydawałoby się, elementu. Na szczęście brak emocjonalnych wzruszeń rekompensują wiadra nazistowskiej krwi, przelewające się po ekranie (straszne marnotrawstwo ketchupu!)

Tarantino zdradził w wywiadzie, że część scen, które wykorzystał w Kill Billu, pisał początkowo dla roli Shosanny. Po powstaniu postaci Czarnej Mamby, Shosanna została jednak pozbawiona wielu swoich początkowych zdolności. Z zimnej snajperki bezwzględnie mordującej niczego nie spodziewających się Nazistów stała się... fanatyczną miłośniczką X muzy przygotowującą wraz z kochankiem-Murzynem wyrafinowany plan zemsty na niemieckich najeźdźcach.

Mélanie Laurent - Żydówka-kinomanka

To co mnie zaskoczyło, znając wszystkie wcześniejsze dzieła Tarantino, to fakt, że "Bękarty" są... niesamowicie zabawne. Chwilami nawet całkowicie powalają na kolana. Gesty Laurent, gdy ta próbuje zniechęcić do siebie nachalnego niemieckiego dzieciaka... Sposób mówienia i zachowania Pitta, który kreuje wybitną parodię naiwnego (czy wręcz tępego) ale bohaterskiego i okrutnego Amerykanina z Południa... Czy krótki epizod z Mike'iem Myers'em w biurze Churchilla... czy Pitt z Rothem i Doomem w przebraniu, próbując udawać Włochów na premierze niemieckiego hitu... Czy w końcu Waltz, jego mimika i sarkastyczne komentarze w ciągu całego filmu... Czy Hitler... Wszystko to sprawia, że "Bękarty" to -- wśród amerykańskich dramatów wojennych -- prawdopodobnie najzabawniejsza komedia wszech czasów.

A co z fabułą?

[Uwaga, niektórzy mogą uznać że na dole znajduje się spoiler. Ja uważam jednak, że nie można zaspoilować Tarantino, stąd brak znaczka (!) przy recenzji filmu. Jeśli jednak dowiedzenie się o tym, że Hitler zostaje rozstrzelany przez "Niedźwiedzia" całkowicie zepsuje Ci seans, to oczywiście zachęcam do zaprzestania czytania w tym miejscu. Ostrzegałem!]

Tak, jest również fabuła. Jest prosta jak na Tarantino, liniowa, ale zupełnie nieprzewidywalna. Mimo że wiemy jak to się wszystko skończy, wiemy że Hitler i Goebbels zginą (ta scena dosłownie zrzuciła mnie z fotela kinowego!) a wojna skończy się nieco wcześniej niż planowano, to nadal nie wiemy JAK to zostanie pokazane. A to w kinie Tarantino jest przecież najważniejsze.

Nie mogło się obyć również bez wyśmienitych kreacji aktorskich! Quentin zwykle wynajduje aktorów spod ziemi, ale tym razem przeszedł samego siebie zatrudniając do głównej roli Christofera Waltza. Oglądanie jego gry to przyjemność sama w sobie. Nawet gdyby film nie pokazywał niczego więcej niż jego ruchy twarzy i tak warto byłoby się na niego wybrać. Pitt, Laurent, ale również aktorzy drugo- i trzecioplanowi nie ustępują jednak na krok, a klimat, połączenie sposobu filmowania, scenografii i muzyki tworzy coś czego jeszcze nie widzieliśmy na ekranie kinowym.

Sam zamierzam wybrać się na film ponownie, jeszcze przed polską premierą, bo filmy Tarantino mają to do siebie że smakują zawsze lepiej za drugim czy trzecim razem. A "Bękarty wojny" to najlepszy film Tarantino od lat!